
Nederlandse open geodata: welke bron past bij uw vraag?
Het meeste Nederlandse open geodata komt uit basisregistraties van het Kadaster, het CBS en andere rijksdiensten, en is zonder key op te halen via PDOK. Van de bronnen hieronder vragen alleen de BAG API Individuele Bevragingen en de API's van het DSO-LV een gratis key. De licenties verschillen per dataset, van CC0 tot CC BY 4.0 met verplichte bronvermelding.

Welke open data kunt u hier vinden?
Deze rubriek beschrijft per bron wat erin zit, hoe u hem ophaalt en waar het misgaat. Elke pagina heeft een voorbeeld dat wij op 11 oktober 2026 zelf hebben uitgevoerd. Waar dat niet kon, bijvoorbeeld bij een API die een key vereist, staat dat op de pagina vermeld. De tabel geeft de kern per bron. De licentie is overgenomen uit de metadata van de bron zelf; controleer die altijd bij de dataset die u gebruikt.
| Bron | Eigenaar of beheerder | Licentie volgens de bron | Toegang |
|---|---|---|---|
| PDOK Locatieserver en Location API | Kadaster | Per dataset | Geocodering en services zonder key |
| BAG | Kadaster (LV-BAG), gemeenten als bronhouder | Public Domain Mark 1.0 | OGC API zonder key; Individuele Bevragingen met gratis key |
| BGT | Kadaster, met gemeenten, provincies, waterschappen en anderen als bronhouder | CC0 1.0 | OGC API en Download API zonder key |
| BRK en kadastrale kaart | Kadaster | CC BY 4.0 (kadastrale kaart, PDOK) | OGC API zonder key |
| CBS Wijken en Buurten | CBS, met gemeentegrenzen uit de BRK | CC BY 4.0, met vermelding van CBS en Kadaster | OGC API per kaartjaar, zonder key |
| CBS StatLine | CBS | CC BY 4.0 volgens de CBS-website, tenzij anders vermeld | Open data-API zonder key |
| 3D BAG | TU Delft (3D geoinformation research group) en 3DGI | CC BY 4.0, vermelding verplicht | API en downloads zonder key |
| Rijksmonumenten | Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed | CC BY 4.0 (PDOK-dataset Beschermde Gebieden - Cultuurhistorie) | OGC API zonder key |
| BRO | Basisregistratie Ondergrond; PDOK-dataset van TNO | CC0 1.0 (grondwatermonitoring-dataset) | OGC API zonder key |
| Omgevingswet en DSO | Ministerie van BZK (DSO-LV); Kadaster levert de Geometrieën Omgevingswet API via PDOK | DSO-LV-API's CC BY 4.0; Geometrieën Omgevingswet API CC0 1.0 | DSO-LV-API's met gratis key; geometrieën als vector tiles zonder key |
| AHN | Samenwerking van provincies, Rijksoverheid en waterschappen | CC0 1.0 (WMS-capabilities op PDOK) | WMS, WCS en downloads via PDOK zonder key |
Gemeenten zijn niet alleen gebruiker van deze bronnen, maar ook bronhouder van eigen datasets. Hoeveel gemeentelijke datasets op data.overheid.nl staan, per gemeente en per 10.000 inwoners, staat in het onderzoek naar open data van gemeenten.
Welke route kiest u: API, OGC API of download?
Kies een API of OGC API voor een kaartvenster of een enkel object, en een download voor een gemeente of het hele land. De meeste bronnen bieden beide. Wat per route gebeurt, verschilt per dataset.
- Een adres omzetten naar een coördinaat doet u met de Locatieserver van PDOK.
- Een gebouw of adres opzoeken kan in de BAG; de BAG OGC API werkt zonder key en de Individuele Bevragingen met key.
- Een grootschalige kaart van wegen, water en panden haalt u uit de BGT.
- Een thematische kaart met inwoners per buurt bouwt u op de CBS Wijken en Buurten.
- Een gebouwhoogte of 3D-model komt uit de 3D BAG.
Voor lezers die dit in een kaartviewer of platform willen gebruiken, zijn er twee diensten. Een GIS-viewer voor gemeenten toont bronnen als deze in één kaart. Een open data-platform publiceert uw eigen datasets naast die van de basisregistraties.
Wat betekent open data voor uw licentie en bronvermelding?
Open betekent niet dat alles zonder voorwaarden mag. CC0 en de Public Domain Mark vragen geen vermelding. CC BY 4.0 vraagt wel naamsvermelding, en de 3D BAG en de CBS Wijk- en Buurtkaart noemen hun eigen tekst. Wie meerdere bronnen op één kaart combineert, neemt alle vermeldingen op. De regels en een voorbeeld van een bronregel staan bij open data-licenties. Hoe vaak u een dienst mag aanroepen en hoe u cachet, staat bij PDOK fair use en caching.
Zo formuleert het Kadaster de licentie van de BAG.
BAG-data zijn open data. Voor het gebruik van de gegevens uit de BAG geldt de Creative Commons Public Domain Mark v1.0.
Bron: Kadaster, BAG API Individuele Bevragingen, gelezen op 11 oktober 2026.
Een fout in de data meldt u terug bij de bronhouder. Hoe dat voor basisregistraties werkt, staat bij terugmelden bij basisregistraties. Welke datasets de EU als hoogwaardig aanmerkt, staat bij high value datasets.
Veelgestelde vragen
Heb ik een API-key nodig voor Nederlandse open geodata?
Meestal niet. De OGC API's van PDOK voor BAG, BGT, CBS Wijken en Buurten, rijksmonumenten, BRO en de kadastrale kaart werken zonder key, net als de Locatieserver. Uitzonderingen zijn de BAG API Individuele Bevragingen van het Kadaster (header X-Api-Key) en de API's van het Digitaal Stelsel Omgevingswet (header x-api-key). Beide sleutels zijn gratis aan te vragen.
Is open data automatisch vrij te gebruiken?
Niet zonder voorwaarden. Elke dataset heeft een eigen licentie, van CC0 en de Public Domain Mark (geen vermelding nodig) tot CC BY 4.0 met verplichte bronvermelding, zoals bij de kadastrale kaart, de 3D BAG en CBS. Lees de licentie in de metadata of op de landingspagina van de API, en leg de bronvermelding vast in uw kaart of rapport voordat u publiceert.
Waar begin ik als ik een kaart voor een gemeente wil bouwen?
Begin bij PDOK voor de achtergrondkaart en geocodering, voeg de BAG toe voor adressen en gebouwen, de BGT voor de grootschalige topografie en de CBS Wijken en Buurten voor statistiek. De kaartviewer zelf kan een GIS-viewer zijn; zie de pagina over GIS-viewers voor gemeenten.
Bronnen
- PDOK — Over PDOK (gelezen op )
- Kadaster — BAG API Individuele Bevragingen (gelezen op )
- PDOK — BGT OGC API v1 (gelezen op )
- PDOK — Kadastrale Kaart OGC API v1 (gelezen op )
- PDOK — CBS Wijken en Buurten 2025, OGC API (gelezen op )
- CBS — Copyright (gelezen op )
- 3DBAG — Copyright en licentie (gelezen op )
- PDOK — Beschermde Gebieden - Cultuurhistorie, OGC API (gelezen op )
- PDOK — BRO Grondwatermonitoring in samenhang, OGC API (gelezen op )
- PDOK — Geometrieën Omgevingswet API v2 (gelezen op )
- PDOK — Actueel Hoogtebestand Nederland (AHN) (gelezen op )
- PDOK — AHN WMS GetCapabilities (AccessConstraints CC0 1.0) (gelezen op )
- Ontwikkelaarsportaal Omgevingswet — API-key aanvragen (gelezen op )
Meer over TechinFlow
Een nieuw bureau in Haarlem voor maatwerk software, GIS en dataplatforms op open standaarden.
Een vraag of opdracht?
Vertel kort wat er speelt en voor welke organisatie. We reageren per e-mail.
Stuur een bericht




